Koffie op school en in de kinderopvang

Op een school drinkt het team niet verspreid over de dag, maar in twee of drie korte pauzes tegelijk. Wie de machine op dagcapaciteit kiest, ziet de helft van de pauze in de rij verdwijnen.

Hoeveel koffie drinkt een docentenkamer?

Per persoon drinkt een docent niet veel anders dan iemand op kantoor. Het moment verschilt. Bijna alle koppen vallen in de kleine pauze, de grote pauze en na het laatste uur. Wie er dan niet bij kan, drinkt niets, want tussen twee lessen is er geen tijd om even naar de machine te lopen.

De kilo's gaan uit van 2,5 koppen, 21 lesdagen en 8 gram per kop. In maanden met een vakantie ligt het lager. De kolom die telt, is de grote pauze: daar valt een kwart tot een derde van de dagelijkse koppen in één kwartier.

40 mensen in een pauze van 15 minuten

Reken het voor. Van de 40 docenten in de docentenkamer wil een stuk of 30 koffie. Een bonenmachine met één uitloop zet, met kiezen en kopje wisselen, ongeveer een kop per minuut. Na 15 minuten zijn er 15 koppen gezet. De andere 15 docenten gaan zonder koffie de klas in, of komen te laat.

De derde opstelling werkt in de praktijk het best. Wie zwart drinkt, schenkt zelf uit een kan en is binnen een minuut klaar. De rij bij de bonenmachine bestaat dan alleen nog uit de cappuccinodrinkers. Hoeveel elke machine per dag aankan, leest u op hoeveel koppen per dag een koffiemachine aankan.

Filterkoffie klaarzetten voor de pauze

Met een Bravilor Novo zet u volgens Bravilor een kan van 1,7 liter in 5 minuten. Voor 20 filterdrinkers zijn twee kannen nodig. Zet de eerste een kwartier voor de pauze, de tweede direct daarna, en giet ze over in thermoskannen. Daarin blijft de koffie warm zonder dat hij op een warmhoudplaat staat te verbranden.

Wie dat doet, moet in het rooster staan. Vaak is het de conciërge of iemand van de administratie. Vlak voor de pauze is het druk, dus die tien minuten moeten echt vrij zijn. Aan koffie kost een beker filterkoffie € 0,16, bij € 20,00 per kilo.

Een bonenmachine voor de docentenkamer

Een basisschool met 20 personeelsleden zet zo'n 50 koppen per dag. Een compacte machine als de Bravilor Sprso is gemaakt voor 30 en komt daar alleen mee weg als de filterkoffie de rest opvangt. Dat is dan ook de goedkoopste opstelling: een filterzetter voor de kannen en de Sprso, met verse melk uit een losse koeler, voor wie cappuccino wil. Op een middelbare school zet u naast de filterkoffie een machine die veel koppen kort achter elkaar aankan, zoals de Animo OptiBean X 11, met een bonenbus en een bus voor melkpoeder. Die vraagt wel een vaste wateraansluiting in de docentenkamer. Geen melksysteem dat na de laatste pauze nog gespoeld moet worden.

Bij een scholengemeenschap met meerdere gebouwen of teamkamers geldt hetzelfde als op een groot kantoor: liever twee machines op twee plekken dan één grote. Het gebouw van de onderbouw en dat van de bovenbouw krijgen elk hun eigen koffiehoek.

Koffie en veiligheid in de kinderopvang

Volgens de Brandwonden Stichting wordt bijna 40 procent van de brandwondenongevallen veroorzaakt door hete vloeistof, zoals koffie of thee. Bij kinderen van 0 tot 4 jaar is dat de grootste oorzaak. Precies de leeftijd van een kinderdagverblijf.

Daaruit volgen een paar vaste regels. De machine staat niet in de groepsruimte, maar in de keuken of de personeelsruimte, buiten bereik van kinderen. Pedagogisch medewerkers drinken hun koffie niet op de groep, of alleen uit een beker met deksel op een hoge plank. En er staat nooit een kan hete koffie op een tafel waar een kind aan een kleed of een snoer kan trekken.

Een kinderopvang moet een beleid voor veiligheid en gezondheid hebben. Neem de koffie- en theevoorziening daarin op: waar de machine staat, waar het personeel drinkt en wat er gebeurt als het toch misgaat.

Moet een school de koffie aanbesteden?

Schoolbesturen vallen als publiekrechtelijke instelling onder de Aanbestedingswet. Boven de Europese drempelwaarde moet een opdracht Europees worden aanbesteed. Volgens PIANOo ligt die drempel voor leveringen en diensten in 2026 en 2027 op 216.000 euro exclusief btw.

Voor één school met één machine en een koffieabonnement blijft u daar ruim onder. Maar de waarde telt over de hele looptijd en over alle scholen van het bestuur samen. Een bestuur met twintig scholen dat koffie, machines en onderhoud voor vier jaar in één keer regelt, komt al snel in een heel andere orde van grootte. Onder de drempel gelden de eigen inkoopregels van het bestuur, bijvoorbeeld een aantal offertes vragen boven een bepaald bedrag.

Moet u offertes vergelijken, vraag dan een offerte aan met het aantal personeelsleden per locatie. Dan heeft u een vergelijkbaar stuk voor het inkoopdossier.

De koffiemachine in de schoolvakanties

Het dagelijkse werk is op een school goed te regelen: de conciërge of een vaste collega doet het na de laatste pauze. Het lastige zit in de vakanties. Een machine die zes weken zomervakantie met water in het reservoir en koffiedik in de bak staat, ruikt na de vakantie verkeerd en kan schimmel hebben.

Maak het de laatste handeling voor elke vakantie: reinigingsprogramma draaien, reservoir, lekbak en koffiedikbak leeg en droog, bonen in een afgesloten zak, stekker eruit. Na de vakantie twee keer doorspoelen voordat de eerste kop eruit komt. Het gewone dagelijkse werk staat op koffiemachine schoonmaken.

Pas ook het abonnement aan. In juli en augustus is er nauwelijks verbruik. U kunt de hoeveelheid per maand aanpassen, met een minimum van 2 kilo.

Thee en chocolade in de docentenkamer

In een docentenkamer drinkt vaak ook een deel van het team thee. Dat vraagt om heet water dat snel komt: een machine met een aparte heetwateruitloop, of een waterkoker naast de koffie, zodat theedrinkers niet in de rij voor de bonenmachine staan.

Chocolademelk doet het goed op ouderavonden, open dagen en bij de kerstviering. Uit de machine kan dat alleen als die een eigen bus voor cacao heeft, zoals de Animo OptiBean X 13. Anders maakt u het met cacao tegen € 12,50 per kilo en heet water in een thermoskan. Denk ook dan aan de bekers: volgens Afvalcirculair is op een school herbruikbaar de norm en mogen bekers met plastic coating niet worden aangeboden, zie regels voor wegwerpbekers.